Carteis As San Lucas

As San Lucas de Mondoñedo son a feira máis antiga de Galicia e, posiblemente, de Europa, con celebración documentada desde 1156. Xosé Vizoso, de orixe mindoniense, comezou a colaborar coa organización das festas en 1966, deseñando a portada dun programa de man. Anos despois, en 1973, realizou o seu primeiro cartel. A colaboración continuou de maneira esporádica ata que, a partir de 2010 e ata 2024, todos os carteis levaron a súa sinatura.

O fillo de Xosé, Daniel Vizoso, lembra especialmente o cartel de 1987: “de estilo bastante picassiano, abstracto. En principio, gustábanlle todos; todos tiñan algo que o atraía”. 

En canto á linguaxe visual do conxunto de aproximadamente 17 carteis realizados por Vizoso para a feira, o autor desenvolve unha estética que bebe tanto da ilustración popular como das vangardas históricas. As figuras adoitan estar simplificadas e xeometrizadas, cun trazo firme e expresivo, construídas mediante planos de cor sen gradacións. A composición tende a centrarse nunha escena única, evitando a saturación narrativa.

Os carteis constrúense arredor de símbolos fortemente asociados á feira, como o cabalo —elemento central e identitario das San Lucas—, xinetes, tratantes ou figuras populares, que reforzan o carácter social da feira, así como escenas feirais como síntese visual da actividade.

Cómpre destacar tamén o traballo de rotulación levado a cabo por Vizoso. A letra nos carteis das San Lucas está debuxada á man, formando parte da composición e adaptándose ao ton expresivo da ilustración, funcionando así como elemento plástico que reforza a unidade visual do conxunto.

Segundo Antonio Reigosa, os carteis das San Lucas mostran “a evolución dun artista cun estilo ben definido, único e sempre orixinal, así como as preocupacións estéticas progresivas que converteron cada cartel nunha obra única, diferente das demais”. Desde unha lectura máis conceptual, o traballo de Vizoso nestes carteis pode entenderse como un exercicio de relectura da cultura popular galega, cun equilibrio entre tradición e modernidade gráfica. Estes carteis non só comunican un evento, senón que constrúen un imaxinario cultural arredor das San Lucas.